استخوان بندی:

جمجمه ماهیهای استخوانی ازتعداد زیادی غضروف واستخوان تشکیل شده است

استخوانجمجمه کاسه سر را تشکیل می دهد

که مغز در آن جای دارد و زیر آن

اسکلت آرواره تنفسی آبی قرار دارد

ستون مهره از تعدادی مهره که در دو طرف خمیده

است تشکیل شده است.هر مهره در سطح پشتی یک

زائده دارد.نخاع در وسط مهره ها قرار دارد. تیغه های شمشیری

شکل خمیده از ناحیه عرضی مهره ها بیرون می آید

وحفره شکم را در بر می گیرد.

اندام تنفس:

ماهی به کمک آب ششها از اکسیژن محلول در آب

استفاده می کند.روی قوس آبششها رشته های نازکی

قرار دارد که از پرده مخا طی پوشیده شده وشبکه

مویرگهای خونی در آن نفوذ کرده است.از یک طرف

اکسیژن محلول در آب که روی آبششها را می پوشاند

جذب می شود و از طرف دیگر انیدرید کربنیک

خون به آب پس داده می شود.بعضی انواع ماهیها

که به طور دائم یا مدتی در آب زندگی می کنند

به واسطه کمبود اکسیژن به تنفس هوایی سازگار می شوند

تنفس هوایی به وسیله بادکنک تنفسی و زائده روده

و قوسهای آبشش صورت می گیرد.

دستگاه گردش خون:

قلب در ماهی بلافاصله در عقب آبشش در سطح شکمی

قرار دارد که از یک دهلیز و یک بطن تشکیل شده است

در جلو بطن حفرهای قابل اتساع به نام پیاز آئورتی

قرار دارد.در بین دهلیز وبطن ودر بین بطن و پیاز آئورتی

دریچه هایی وجود دارد.

خون ازقلب به آئورت شکمی که درزیرآبششهااست وارد

می شود.ازآئورت چهار جفت قوس آبشش خارج شده به

شبکه مویرگی تبدیل می شودواطراف رشته های آبشش را

فرا می گیرد.دراینجا تبادلات تنفسی انجام می شود.

اکسیژن به رگها وارد شده و آنیدرید کربنیک خارج می شود.

خون اکسیژن دار در دوریشه آئورتی که درطرف راست و

چپ آبششهاقرار دارد جمع می شود.سپس این دوسرخرگ

به هم پیوسته تشکیل سرخرگ واحدی رامی دهند که تمام

اندامها رامشروب می کند.سپس به صورت شبکه سیاهرگی

تشکیل سیاهرگ بزرگی راداده به سینوس سیاهرگی واز آنجا

به قلب باز می گردد.قسمت عمده خون سیاهرگی از جگرو

کلیه ها می گذرد.دستگاه دفع ماهی از دو کلیه تشکیل شده

که در دو طرف ستون مهره در حفره پشتی بدن ماهی قرار دارد

 

دستگاه گوارش:

 

به حسب قاعده ماهیهایی که در سطح آب میزییند دهانشان  در

قسمت با لا است وماهیان عمق زی در قسمت زیر است

در بسیاری از ماهی ها در حفره دهانی دندانهایی از جنس

عاج وجود دارد در بعضی از ماهیها دارای زوائدی اند که در بلع

غذا دخالت دارند.

زبان ماهیچهای به صورت زائده ای در حفره دهانی آنها واقع

شده است حفره دهانی به حلق باز می شود .در دو طرف حلق

سوراخهای آب شش قرار دارد.

دارای مری کوتاه و پهن هستند که به معده باز می شود

معده حجیمی دارند که به شکل زانو خمیده شده است .

 

معده به روده با ریک ارتباط دارد (در این میان استثنا هایی

وجود دارد مانند ماهیهای سوپرینیده که معده ندارند. )

در بسیاری از ماهیها در حد فاصل بین معده و روده زائده روده

کور قرار دارد. روده ها از چند گره تشکیل شده به سوراخ

مخرج ختم می شود.

از غدد گوارش در ماهی کبد نسبتا بزرگ است. صفرایی

که از جگر ترشح می شود در کیسه صفرا جمع گشته و از انجا

به روده باریک جریان می یابد. روی روده روده بند با رگهای

خونی کشیده شده است. در بسیاری از ماهیها بین روده و ستون فقرات

در سطح پشتی حفره بدن یک بادکنک شنا قرار دارد که پر از

 

گازهای مختلف است و فشار آب را روی بدن ماهی تنظیم

می کنند. هنگامی که حجم بادکنک زیاد می شود وزن

مخصوص بدن ماهی کم شده به سطح اب می آید. برعکس

هنگامی که حجم بادکنک کم می شود وزن مخصوص

بدن ماهی زیاد شده و ماهی به عمق آب فرومی رود.

 

 شکل ظاهری معمولا بدن ماهی دوکی شکل است ودر پهلوها پهن شده و برای زند گی در طبیعت آبی مناسب شده است. بدن بعضی در سطح شکمی پهن است .دسته ای که در قعر دریا زندگی می کنند بدن ماری شکل دارند .در آب می خزند وبه سرعت حرکت می- کنند . بدن بعضی ها به شکل نیزه است و اندام های حرکت ماهی عبارتند از باله های دمی و باله های شنا .باله های شنای ماهی به صورت فرد و زوج است . باله های سینی وشکمی بدن ماهی را به طور هموار در آب قرار می دهد و موجب تغییر جهت و چرخیدن ماهی در آب می شوند . باله های پشتی ومخرجی فردند و نقش سکان کشتی را دارندو باله دمی ماهی را به سمت جلو و راست و چپ هدایت می کنند . ماهی به طور غریزی حرکات خیلی پیچیده ای دارد . در نتیجه فعالیت تمام بالهای شنا تعادل بدن ماهی در آب برقرار می شود. بدن اکثرماهی ها مخصوصا ماهی های استخوانی از پولک پوشیده شده است و در طول بدن بسیاری از ماهی ها خط پهلویی کشیده شده است . زیر پوست ماهی غدد مخاطی فراوانی وجود دارد .که اصطکاک بدن ماهی را در آب کم می کند.در پولک ماهی رنگدانه هایی وجود دارد که موجب رنگ مشخص حیوان می شود . وجود رنگدانه به ماهی امکان می- دهد تا خود را با شرایط طبیعی وفق دهد.همچنین به حیوان امکان می دهد که نامحسوس شود و خود را از دید دشمن مخفی نگه دارد و طعمه را به دام بیاندازد. غالبا ماهی های نر رنگ روشن تری نسبت به ماده ها دارند . این یکی از صفات ثانوی جنسی است که مخصوصا در دوران بلوغ ظاهر میشود . در بعضی از ماهی ها وجود رنگ بدن به آنها امکان میدهد که همچنان خود را به سرعت پیدا نمایند. ماهی هایی که در مناطق پلاژیک آب زندگی می کنند سطح پشتی آنها رنگ تیره و سطح شکمی سفید نقره ای فام دارند. در نیجه اختلاف رنگ سطح پشتی و شکمی ماهی به خوبی در آب محسوس نیست .در بعضی از ماهی ها تغییر رنگ بستگی به حالات آنها دارد در ماهی نانو ستوموس و نئون های رنگی رنگ بدنشان در روز و شب فرق دارد.
ادامه مطلب

ماهیان متنوع ترین گروه از مهره داران را تشکیل می دهند انها در آب های جهان گسترده شده اند

واین گسترش به لحاظ تنوع شگفت اوری است که از نظر سازگاریهای ریخت شناسی ورفتاری از خود

نشان دادهاند